Planiranje i saradnja

Prostorna integracija Republike Srbije u okruženje i Evropu prema Prostornom planu Republike Srbije od 2010. do 2020. godine

Prema Prostornom planu Republike Srbije od 2010. do 2020. godine, deo vizije prostornog razvoja Srbije predstavlja i njena funkcionalna integrisanost u okruženje. Prostorno-funkcionalna integrisanost u  okruženje ujedno je i jedan od osnovnih ciljeva prostornog razvoja Republike koja će se realizovati kroz definisanje, podsticanje i usklađivanje modaliteta međunarodne/regionalne saradnje i primenu odredbi međunarodnih strateških dokumenata. Prostorni plan Republike Srbije od 2010. do 2020. godine predviđa da će se funkcionalno povezivanje sa regionima i državama u okruženju odvijati u skladu sa evropskim programima prekogranične, transnacionalne i međuregionalne saradnje, aktivnostima evroregiona, međudržavnom saradnjom (u smislu usklađivanja prostorno-razvojnih prioriteta), kao i u skladu sa evropskim principima i pokazateljima prostornog razvoja, a uz podršku evropskih fondova i stvaranje zajedničkih akcionih područja. Osnov za povezivanje biće celine prirodnih sistema, infrastruktura, kulturno nasleđe, urbani centri kao i ekonomske i socijalne veze koje doprinose održivom prostornom razvoju Srbije u evropskom okruženju.

Transnacionalna saradnja Srbije – Jugoistočna Evropa i Karpati

Pored prioritetne konsolidacije panevropskih koridora VII i X, od značaja za funkcionalno povezivanje i stvaranje atraktivnih područja rasta biće i adekvatne veze sa koridorima IV, V i VIII, karpatski pojas, kao i jačanje urbanih centara različitog ranga. Za prekograničnu, transnacionalnu i međuregionalnu saradnju biće neophodno odrediti institucionalne nadležnosti regionalnih i lokalnih prostornih jedinica i formirati njihove kancelarije. Projekti koji se realizuju u okviru međunarodne prostorne i regionalne saradnje treba da poštuju principe održivog razvoja. U okviru podrške inovacijama i naročito razvoju informaciono-komunikacionih tehnologija potrebno je, pored priključivanja Evropskoj mreži za posmatranje prostornog planiranja (ESPON) izvršiti i  usklađivanje indikatora prostornog razvoja sa evropskom statistikom. 

Prekogranična saradnja Srbije (IPA program)

Među brojnim temama od zajedničkog interesa za saradnju sa susedima posebno se mogu izdvojiti sledeće: izrada zajedničkih prekograničnih prostornih planova i regionalnih programa; dovršetak izgradnje Koridora X; nadovezivanje na planirane trase autoputa duž Koridora IV i na planirani pravac autoputa Timişoara-Stamora Moraviţa; izgradnja putnih pravaca prema Jadranskom moru (autoput Beograd-Južni Jadran, putni pravac Niš-Priština-Jadransko more ka koridoru VIII...); dalji razvoj vazdušnog saobraćaja, posebno regionalnog; nadovezivanje na planiranu trasu pruge za brzine do 160 km/h duž Koridora IV; zajedničko uređenje, zaštita i valorizacija reka i saradnja na unapređenju vodnog saobraćaja (Dunav, Sava, Tisa...); razvoj i povezivanje energetskih sistema (Memorandum o povezivanju gasovodnih sistema sa Bugarskom, izgradnja dalekovoda od 400kV iz Srbije preko Skoplja do Albanije...);  privredna saradnja u oblasti industrije, turizma i trgovine; formulisanje zajedničkih mera za podsticanje investiranja, ekonomski razvoj i harmonizaciju tržišta rada i obuke (npr. sa regionom Čongrada...); objedinjavanje zaštite kulturnih i prirodnih celina (Đerdap, Stara planina, Gornje Podunavlje, Prokletije....), modernizacija graničnih prelaza i drugo. Ove teme utvrđene su, kako u skladu sa strateškim prioritetima Republike Srbije, tako i u skladu sa planskim dokumentima susednih zemalja koji mogu biti konsultovani na sledećim linkovima: 

Prostorni plan Republike Srpske do 2015. godine (donet 2008. godine)

Strategija prostornog uređenja Republike Hrvatske (doneta 1997. godine) 

Prostorni plan Republike Makedonije (do 2020.) (donet 2004. godine) 

Prostorni plan Crne Gore do 2020. godine (donet 2008. godine) 

Nacionalni prostorni plan Rumunije (usvaja se po tematskim celinama tako da su do sada zakonom doneti delovi koji se odnose na saobraćaj, vodoprivredu, zaštićena područja, mrežu naselja i elementarne nepogode) 

Nacionalni koncept prostornog razvoja Mađarske (do 2020.) (revidirana verzija iz 2005. godine na mađarskom jeziku; skraćena verzija na engleskom jeziku dostupna je u Republičkoj agenciji za prostorno planiranje)